مقالات تخصصي تاسيسات



موضوع مقاله

اتوماسيون خانگي :

متن :

اتوماسيون خانگي
اتوماسيون خانگي يک فناوري نوظهور و در حال گسترش است که در پايين‌ترين سطح خود مي‌تواند به همه‌ي خدمات و محصولاتي اشاره داشته باشد که بدون دخالت صاحب‌خانه عمل يا پيامي را در محيط خانه اجرا مي‌کنند يا به نمايش مي‌گذارند. بنابراين تعريف، يک ساعت شماطه‌دار يا يک آشکارساز دود نمونه‌هايي از ابزارهاي اتوماسيون خانگي هستند. خانه‌هايي که از چنين فنوني بهره مي‌برند نيز خانه‌ي هوشمند ناميده مي‌شوند.

کنترل از راه دور وسايل خانگي نيز بخشي از اتوماسيون خانگي محسوب مي‌شود. ابزارهاي اتوماسيون خانگي ممکن است براي روشن يا خاموش کردن وسايل منزل به کار روند يا تنظيمات عملکرد دستگاه‌ها را بر اساس زمان‌هاي از پيش تعيين‌شده تغيير دهند. اين ابزارها همچنين ممکن است به گونه‌اي تنظيم شوند که عملکرد تجهيزات را با توجه به تغييرات پيش‌آمده در محيط خانه تغيير دهند. خانه‌هايي که از چنين فنوني بهره مي‌برند گاهي خانه‌ي هوشمند يا ساختمان هوشمند ناميده مي‌شوند.

فنون ياد شده ممکن است شامل استفاده از ارتباطات پهن‌باند باشند. اتوماسيون خانگي ممکن است به روش متمرکز و برنامه‌پذير اجرا شود و يا اينکه به روش غيرمتمرکز و و با حسگرها و کنترل‌کننده‌هاي جدا از هم اجرا شود. در اين سامانه‌ها ممکن است از کنترل‌کننده‌هاي الکترونيکي پيشرفته براي کنترل روشنايي، گرمايش، سرمايش و وسايل سرگرمي استفاده شود که خود اين سامانه‌ها مي‌توانند از يک شبکه‌ي سيم‌کشي ويژه يا بي‌سيم براي ارتباط بهره برند يا چندين سيستم مجزا (مانند حسگرهاي نوري که روشنايي را کنترل مي‌کنند) باشند. يکي از جنبه‌هاي مهم اتوماسيون خانگي، پتانسيل آن براي کاهش مصرف انرژي است. از آن‌جايي که خود سيستم‌هاي اتوماسيون خانگي انرژي مصرف مي‌کنند، تنها در صورتي مي‌توانند در کاهش مصرف انرژي مفيد باشند که صرفه‌جويي حاصل از بکارگيري آن‌ها بيش‌تر از مصرف انرژي‌شان باشد. اگر هدف صرفه‌جويي است، اولويت را بايد ابتدا به طراحي يک خانه با بازدهي بالا در صرفه‌جويي انرژي و بکارگيري وسايل خانگي داري بازدهي بالا اختصاص داد. اتوماسيون خانگي از راه کاهش زمان عملکرد دستگاه‌ها و محدود کردن زمان روشن بودنشان، و يا کاهش نياز به استفاده از دستگاه، به صرفه‌جويي انرژي کمک مي‌کند.

ايده‌ي کلي اتوماسيون خانگي اين است که کليه‌ي سامانه‌هاي الکتريکي و الکترونيکي و ابزارهاي خانه را به يکديگر و در يک شبکه به گونه‌اي به هم متصل کند که بتوان آن‌ها را از يک رابط مشترک کنترل نمود و با هم در ارتباط قرار داد. مثلا اگر مشغول تماشاي فيلمي در تلويزيون منزل خود باشيد، چراغ‌ها به صورت خودکار کم‌نور شوند و تماس‌هاي تلفني به صورت خودکار به منشي تلفني ارجاع داده شوند تا بتوانيد با آسودگي به تماشاي فيلم بپردازيد. انجمن اتوماسيون خانگي (HAA) اتوماسيون خانگي را چنين تعريف مي‌کند:

فرايند يا سامانه‌اي (با تجهيزات يا روش‌هاي مختلف) که زمينه‌ي بهبود سبک زندگي فرد را فراهم مي‌آورد و خانه را به محلي راحت‌تر، امن‌تر و پربازده‌تر تبديل مي‌کند.

با وجود اينکه فناوري‌هاي لازم براي اتوماسيون خانگي هم‌اکنون هم فراهم هستند، اما به دليل هزينه‌هاي اقتصادي و نيز ديد مصرف‌کنندگان به آن به عنوان راه حل‌هايي پيچيده براي مسائل ساده، مانع گسترش آن مي‌شوند. اما اميد است که در آينده با ثابت شدن استانداردهاي اتوماسيون خانگي و همگرايي فناوري‌هاي مختلف و فراهم‌آورندگان خدمات اين موانع برطرف شوند. هم‌اکنون نيز استانداردهاي ساخت خانه‌ها در حال پيشرفت هستند و استفاده از روش‌هاي سيم‌کشي قديمي در خانه‌هاي نوين جوابگوي نيازهاي نسل جديد ابزارهاي شخصي خانگي نيست و برق و ارتباطات در همه‌جا لازم هستند. استفاده از اتوماسيون خانگي داراي چندين مزيت نسبت به روش‌هاي بدون سيم‌کشي و نامتصل است و در صورت اجراي درست مي‌تواند به سادگي و راحتي زندگي کمک کند. اتوماسيون خانگي مي‌تواند زمينه‌ي دسترسي بي‌درنگ به امکانات منزل و شخصي‌سازي محيط مطابق ميل افراد را فراهم آورد (منظور از شخصي‌سازي اين است که افراد مختلف مي‌توانند تجربيات و تنظيمات مختص به خودشان را در يک اتاق داشته باشند). با بکارگيري اين سامانه‌ها مي‌توان نگهداري و تعمير وسايل را به صورت فعال و پيش از وقوع آن انجام داد. براي نمونه اگر گرمايش مرکزي خراب مي‌شود، سامانه به صورت خودکار براي تعميرکار رايانامه مي‌فرستد که او نيز در پاسخ گاه‌شمار صاحب‌خانه را بررسي مي‌کند و زماني مناسب براي ملاقات تعيين مي‌شود. امنيت و ارتباطات در اين ميان نقش مهمي دارند. از مزاياي خانه‌هايي که به با بستر اتوماسيون خانگي ساخته مي‌شوند مي‌توان به سادگي در نصب و افزودن ابزارهاي جديد (بدون نياز به پيکربندي خاص يا مراجعه به فرد متخصص) اشاره کرد. در ابزارهاي آينده هر وسيله (مانند دي‌وي‌دي) حداکثر به يک سيم براي اتصال نياز خواهد داشت و بيشتر ارتباط‌ها از راه بي‌سيم انجام مي‌گيرد.

يکي از ساده‌ترين کاربردهاي اتوماسيون خانگي، کنترل از راه دور روشنايي و وسايل منزل است. به عنوان نمونه کنترل از راه دور يک تلويزيون يکي از ابزارهاي اتوماسيون خانگي‌ست. يک سيستم اتوماسيون خانگي رايج از يک کارساز خانگي که نقش هسته سيستم را بازي مي‌کند و وسايلي که به اين کارساز متصل مي‌شوند تشکيل مي‌گردد. کاربر مي‌تواند از راه اينترنت با اتصال به کارساز خانگي هر يک از وسايلي که به اين کارساز متصل هستند را کنترل کند. براي اتصال به چنين کارسازي لازم نيست حتما به يک رايانه‌ي شخصي دسترسي داشته باشيم، بسياري از اين سامانه‌ها به گونه‌اي طراحي مي‌شوند که بتوان آن‌ها را با استفاده از يک ابزار دستي مانند تلفن همراه و به طور کلي هر وسيله‌اي که قابليت دسترسي به اينترنت و اجراي يک مرورگر وب را داشته باشد کنترل کرد.

اتوماسيون خانگي به عنوان روشي براي کمک به افراد سالمند و ناتوان مطرح است به طوري که اين افراد بتوانند با امنيت و آسايش در خانه بمانند و استقلال خود را حفظ کنند و نيازي به اين نباشد که به يک مرکز پزشکي منتقل شوند. پروژه‌هايي که در اين زمينه تعريف مي‌شوند از چالش‌برانگيزترين پروژه‌هاي حوزه‌ي اتوماسيون خانگي هستند و تمامي مشکلات مطرح در مراقب از راه دور، مانند نظارت هميشگي، غيرتهاجمي بودن و حفظ قابليت تحرک بيمار، اينجا نيز صادقند. اتوماسيون خانگي به تفسيرِ بهترِ داده‌هاي فيزيولوژيکي کمک مي‌کند. به عنوان نمونه مي‌توان به واپايي فشار خون بيمار از راه دور اشاره کرد که نياز همزمان به تعيين وضعيت بيمار (از نظر خواب يا بيدار بودن) دارد؛ فشار خوني که در حالت فعاليت بدني ممکن است کاملا طبيعي باشد، در حالت خواب مي‌تواند نشان از وضعيت وخيم سلامت داشته باشد. در کنار اين مراقبت‌ها امکانات رفاهي ديگري مانند خدمات کمکي، خدمات اطلاعاتي و خدمات ارتباطي نيز ممکن است ارائه شوند.


خانه‌هاي هوشمند تشکيل شده‌اند از
1- مركز كنترل (Home Center)
2- ماژول‌ها (Modules)
3- سنسور (Sensor)


حسگر يا سنسورها
سنسور در و پنجره:
سنسوري بيسيم است كه با باتري كار مي‌كند. اين سنسور براي نمايش باز بودن (ماندن) درها ،پنجره ها استفاده مي‌شود. از اين سنسور براي كنترل تردد و هشدار در ورودهاي غير مجاز نير ميتوان بهره برد. همچنين ميتوان از آن بعنوان سنسور دما در فرايند كنترل دما و يا سنسور با ورودي دو دويي (Binary) استفاده نمود.

سنسور نشتي آب (Flood Sensor):
آسيب ديدن لوله‌ها يکي از مواردي است که اگر زود تشخيص داده نشود، مي‌تواند ضررهاي زيادي را به يک ساختمان وارد کند. از جمله راه‌هاي تشخيص نشتي مي‌توان به فعال کردن سنسور نشتي اشاره کرد. سنسورهاي قابل ارائه مي‌توانند با دقت بالا کاربر را از نشتي‌هاي خطرآفرين يا تغييرات ناگهاني دما (Tempreture Rise or Drop) با خبر کنند.

سنسور دود (Smoke Sensor):
سنسور تشخيص دود و حرارت اين وسيله كوچک، با صفحه سوراخ‌دار خود اجازه ورود دود به محفظه تشخيص را مي‌دهد و با توجه به اندازه كوچک با مقدار كمي دود فعال مي‌گردد.


بازگشت
مطالب مرتبط با این مقاله

•  انواع سيستم هاي سرمايشي
•  داکت اسپليت چيست؟
•  مشخصات مبرد R407c
•  انواع کمپرسور کولر گازي
•  تصفيه آب به روش سيستم تبادل يوني
•  صرفه جويي در انرژي
•  اتوماسيون خانگي
•  کويل هاي گرمايش در هواساز و فن کوئل
•  چيلر جذبي چيست؟
•  نکاتي در جهت نصب و بهبود عملكرد مخازن
•  نحوه عملکرد آبگرمکن هاي نفتي و گازي
•  استانداردهاي کولر گازي
•  کمپرسور پيستوني چيست؟
•  ساختمان و نحوه سرما سازي کولر گازي
•  چرا آب معدني جايگزين مناسبي براي دستگاه تصفيه آب خانگي نيست؟

دانستنيهاي فني و تاسيساتي : گردآوری گروه تهویه مطبوع مهاجر